Καθιερώνεται ελάχιστο τεκμαρτό καθαρό εισόδημα έως του ποσού των (50.000)€ από επιχειρηματική δραστηριότητα φυσικών προσώπων. (άρθρο 15 ν. 5073/2023)
• Ελεύθερος επαγγελματίας ή επιτηδευματίας ή αυτοαπασχολούμενος τεκμαίρεται ότι προσφέρει
εργασία τουλάχιστον ίσης αξίας και αμοιβής με αυτή του εργαζομένου που αμείβεται με τον κατώτατο μισθό η εργαζομένου που ο ίδιος απασχολεί.
• Το ποσό αυτό αυξάνεται κατά (10%) μετά την πρώτη εξαετία της επαγγελματικής δραστηριότητας, επιπλέον (10%) μετά την πάροδο μιας τριετίας και επιπλέον (10%) μετά την πάροδο και δεύτερης τριετίας μετά την πρώτη εξαετία.
• Επιπλέον, τεκμαίρεται ότι το κέρδος του περιλαμβάνει και ένα ποσοστό (10%) επί του εργατικού κόστους, μέχρι του ποσού των (15.000) €.
Φορολόγηση ατομικών επιχειρήσεων - ελ. επαγγελματιών
• Ελάχιστο (τεκμαρτό) καθαρό εισόδημα (άρθρο 28Α του Κ.Φ.Ε.) - Υπολογισμός
• Γίνεται με το άθροισμα τριών επιμέρους ποσών:
• Α. Ελάχιστο καθαρό εισόδημα βάσει κατώτατου μισθού ή βάσει μικτού μισθού του υψηλότερα αμειβόμενου υπαλλήλου:
• -Υπολογισμός ποσού υποπερ. αα (ανάλογα με τα χρόνια δραστηριότητας/τριετίες)
• -Υπολογισμός ποσού υποπερ. αβ (αποδοχές του υψηλότερα αμειβόμενου υπαλλήλου)
• Το τελικό ποσό περ. Α’ προκύπτει μεταξύ του μεγαλύτερου των υποπερ. αα’ και αβ.’
• Β. Προσαύξηση επί του ποσού της περ. Α’ (κόστος μισθοδοσίας).
• Γ. Προσαύξηση επί του ποσού της περ. Α’ (προσαύξηση ΚΑΔ).
• Α. Ελάχιστο καθαρό εισόδημα βάσει κατώτατου μισθού ή βάσει μικτού μισθού του υψηλότερα αμειβόμενου υπαλλήλου.
• αα) Τριετίες. Το ελάχιστο καθαρό εισόδημα της υποπερ. αα’ ορίζεται ως ο ετήσιος κατώτατος μισθός ο οποίος για το 2023 είναι τα 780,00 € το μήνα [άρθρο 134 Κ.Α.Ε.Δ. ((π.δ. 80/2022)] και ο οποίος προσαυξάνεται κατά 10% ανά τριετία μετά το έκτο (6) έτος δραστηριότητας (2 τριετίες) της ατομικής επιχείρησης. (Η προσαύξηση υπολογίζεται επί του ποσού της προηγούμενης τριετίας όπως αυτό έχει διαμορφωθεί κατά περίπτωση μετά την εφαρμογή των προβλεπόμενων προσαυξήσεων. Για τον υπολογισμό της προσαύξησης δεν προσμετρώνται τα διαστήματα διακοπής της επιχειρηματικής δραστηριότητας, ενώ για την ένταξη σε συγκεκριμένη τριετία απαιτείται συμπληρωμένο έτος).
προσαύξηση εφαρμόζεται όπως δείχνει ο παρακάτω πίνακας:
• Τριετίες Προσαύξηση Ελάχιστο εισόδημα
• 1 1ο έως 3ο έτος) 10.920,00
• 2 (4ο έως 6ο έτος) : 10.920,00
• 3 (7ο έως 9ο έτος) 10% 1.092,00 : 12.012,00
• 4 (10ο έως 12ο έτος) 10% 1.201,20 : 13.213,20
• 5 (13ο και άνω) 10% 1.321,32 : 14.534,52
• αβ) Μικτές αποδοχές υψηλότερα αμειβόμενου υπαλλήλου.
• Εφόσον η ατομική επιχείρηση απασχολεί υπάλληλο, το ανωτέρω ποσό που προκύπτει από την υποπερ. αα’ συγκρίνεται με τις ετήσιες μικτές αποδοχές του υψηλότερα αμειβόμενου υπαλλήλου και επιλέγεται το μεγαλύτερο εξ αυτών.
• Παράδειγμα: Ατομική επιχείρηση με 8 χρόνια δραστηριότητα (στην 3η τριετία) και με ελάχιστο τεκμαιρόμενο εισόδημα 12.012€ απασχολεί υπάλληλο με ετήσιες μικτές αποδοχές ύψους 14.000€. Σε αυτή την περίπτωση το ποσό της περ. Α’ προσδιορίζεται σε 14.000 € (14.000€ >12.012€).
• Περιορισμός: Το ποσό της ανωτέρω περ. Α’ δεν μπορεί να ξεπερνάει τις 30.000 €.
• Β) Το ποσό της περ. Α’ προσαυξάνεται με δέκα τοις εκατό (10%) επί του ετήσιου κόστους που καταβάλλει ο επιχειρηματίας που υπάγεται στις διατάξεις αυτές, για τη μισθοδοσία του προσωπικού που απασχολεί.
• Γ) Το ποσό της περ. Α’ προσαυξάνεται τέλος με πέντε τοις εκατό (5%) επί του ποσού, κατά το οποίο ο κύκλος εργασιών του υπόχρεου υπερβαίνει τον μέσο ετήσιο κύκλο εργασιών του Κ.Α.Δ., στον οποίο ο υπόχρεος πραγματοποιεί τα υψηλότερα έσοδα. Για την εφαρμογή της προσαύξησης βάσει τζίρου λαμβάνεται υπόψη ο μέσος όρος του ετήσιου κύκλου εργασιών του αντίστοιχου ΚΑΔ δεύτερου βαθμού του προηγούμενου φορολογικού έτους, που αφορά στους υπόχρεους όπως αυτός αναρτάται στον ιστότοπο της (Α.Α.Δ.Ε.), εντός ενός μηνός από τη λήξη της προθεσμίας υποβολής των δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος του άρθρου 67 εκάστου έτους.
• Για τον προσδιορισμού του μέσου όρου δεν λαμβάνονται υπόψη οι επιτηδευματίες με μηδενικό κύκλο εργασιών.
Μη εφαρμογή της προσαύξησης βάσει ΚΑΔ
•
• Η προσαύξηση της περ. γ) δεν θα εφαρμόζεται στις ακόλουθες περιπτώσεις:
α) όταν ο μέσος όρος του ετήσιου κύκλου εργασιών του αντίστοιχου Κ.Α.Δ. δεν υπερβαίνει τις δέκα χιλιάδες (10.000) € ή
β) όταν το πλήθος των επιτηδευματιών που υπάγονται στον συγκεκριμένο Κ.Α.Δ. δεν υπερβαίνει τους τριάντα (30).
Ειδική μέριμνα για ορισμένους ΚΑΔ που αφορούν το λιανικό εμπόριο ψιλικών:
• Ειδικά ως προς τους υπόχρεους με Κ.Α.Δ. «εκμετάλλευση καταστήματος ψιλικών ειδών γενικά (47.19.10.01)», «εκμετάλλευση περιπτέρου(47.19.10.02)» και «λιανικό εμπόριο προϊόντων καπνού σε εξειδικευμένα καταστήματα (47.26)», για τον προσδιορισμό του ετήσιου κύκλου εργασιών του υπόχρεου και τον προσδιορισμό του μέσου όρου του ετήσιου κύκλου εργασιών του Κ.Α.Δ. δεν λαμβάνονται υπόψη οι πωλήσεις των καπνοβιομηχανικών προϊόντων.
• Για τους υπόχρεους με Κ.Α.Δ. «εκμετάλλευση καταστήματος ψιλικών ειδών γενικά (47.19.10.01)» και «εκμετάλλευση περιπτέρου (47.19.10.02)» ως μέσος όρος της περ. (γ) λαμβάνεται υπόψη ο μέσος όρος ετήσιου κύκλου εργασιών του συνόλου των επιτηδευματιών με τους δύο αυτούς Κ.Α.Δ., χωρίς να λαμβάνονται υπόψη οι επιτηδευματίες με μηδενικό κύκλο εργασιών.
• Για την εύρεση του μέσου όρου ετήσιου κύκλου εργασιών των επιτηδευματιών με τους λοιπούς τεταρτοβάθμιους κωδικούς υπό τον Κ.Α.Δ. 47.19, πλην των Κ.Α.Δ. 47.19.10.01 και 47.19.10.02, δεν λαμβάνονται υπόψη οι επιτηδευματίες με Κ.Α.Δ. 47.19.10.01 και 47.19.10.02.
• Δεδομένου ότι οι πωλήσεις των καπνοβιομηχανικών προϊόντων της περ. α) της παρ. 4 του άρθρου 30 του Κώδικα ΦΠΑ, δεν προκύπτουν από τα στοιχεία που έχει στη διάθεσή της η Φορολογική Διοίκηση για τα προηγούμενα της δημοσίευσης του ν. 5073/2023 έτη, ώστε να μη ληφθούν υπόψη για τον προσδιορισμό του μέσου όρου του ετήσιου κύκλου εργασιών του Κ.Α.Δ. του φορολογικού έτους 2022, για το φορολογικό έτος 2023, δεν θα εφαρμοσθεί η περ. γ) της παρ. 2 του άρθρου 28Α ΚΦΕ για τους υπόχρεους που πραγματοποιούν τα υψηλότερα έσοδα στους Κ.Α.Δ. « εκμετάλλευση καταστήματος ψιλικών ειδών γενικά (47.19.10.01)», «εκμετάλλευση περιπτέρου (47.19.10.02)» και «λιανικό εμπόριο προϊόντων καπνού σε εξειδικευμένα καταστήματα (47.26)».
Παράδειγμα προσαύξησης βάσει ΚΑΔ
• Έστω ότι ο κλάδος υπηρεσίες εστιατορίων με ΚΑΔ 56.10 έχει μέσο κύκλο εργασιών 55.000 και ατομική επιχείρηση η οποία εντάσσεται στην διάταξη, έχει κύκλο εργασιών από τον ίδιο ΚΑΔ (ως Κύρια ή Δευτερεύουσα δραστηριότητα) ύψους 60.000, τότε η προσαύξηση υπολογίζεται ως εξής: 60.000-55.000 = 5.000 * 5% = 250,00 €.
• Σε περίπτωση που η επιχείρηση έχει κύκλο εργασιών μεγαλύτερο και από δραστηριότητα που εντάσσεται σε άλλον ΚΑΔ, τότε η σύγκριση γίνεται με τον μέσο όρο αυτού του ΚΑΔ.
«Πέναλτι» αποδείξεων - Καθαρό εισόδημα που λαμβάνεται υπόψη για επιδόματα
• Το εισόδημα που λαμβάνεται υπόψη δεν μπορεί να υπολείπεται του ελάχιστου ποσού καθαρού εισοδήματος που προσδιορίζεται με τα άρθρα 28Α έως 28Δ. (παρ. 5 άρθρου 28Α, για την εφαρμογή των διατάξεων που θέτουν προϋποθέσεις για τη λήψη προνοιακών και κοινωνικών επιδομάτων, καθώς και της περ. β) της παρ. 6 του άρθρου 15),
• Συνεπώς για τις ατομικές επιχειρήσεις το ελάχιστο (τεκμαρτό) καθαρό εισόδημα, που προκύπτει από τα άρθρα 28Α έως 28Δ θα είναι το πραγματικό εισόδημα το οποίο θα προσμετράται με τυχόν άλλα εισοδήματα για τον προσδιορισμό του απαιτούμενου ποσού αποδείξεων (30% ή 20%) με ηλεκτρονικά μέσα πληρωμών.
Εξαιρέσεις από το ελάχιστο καθαρό εισόδημα (παρ. 6 άρθρου 28Α του ΚΦΕ)
• Οι νέες διατάξεις, δεν εφαρμόζονται (παρ. 6 άρθρου 28Α ν. 4172/2013) :
• α) στα κέρδη από αγροτική επιχειρηματική δραστηριότητα,
• β) σε όσους αμείβονται σύμφωνα με την περ. στ’ της παρ. 2 του άρθρου 12, και σε ασφαλιστικούς διαμεσολαβητές που συμβάλλονται με έως και δύο (2) ασφαλιστικές επιχειρήσεις και δηλώνουν ως επαγγελματική έδρα την κατοικία τους,
• γ) σε πρόσωπα που παρουσιάζουν αναπηρία ίση ή μεγαλύτερη του ογδόντα τοις εκατό (80%), και
• δ) σε καφενεία που βρίσκονται σε οικισμούς της χώρας με πληθυσμό μικρότερο των πεντακοσίων (500) κατοίκων.
Εισοδήματα που μειώνουν το ελάχιστο (τεκμαρτό) καθαρό εισόδημα (άρθρο 28B)
• Εισοδήματα που μειώνουν το ελάχιστο τεκμαιρόμενο κέρδος από την άσκηση επιχειρηματικής δραστηριότητας, όπως αυτό προσδιορίζεται στο άρθρο 28Α. (άρθρο 28Β ΚΦΕ).
• Για όσους αποκτούν εισόδημα από μισθωτή εργασία ή σύνταξη του άρθρου 12 ή από αγροτική επιχειρηματική δραστηριότητα της παρ. 1 του άρθρου 21, το ελάχιστο (τεκμαρτό εισόδημα) μειώνεται κατά ποσό που αντιστοιχεί στο εισόδημα που αποκτούν από τη μισθωτή εργασία, τη σύνταξη ή την αγροτική δραστηριότητα.
• Τα άρθρα 28Α και 28Β δεν εφαρμόζονται για τα τρία (3) πρώτα έτη από την πρώτη έναρξη της άσκησης της επαγγελματικής δραστηριότητας των υπόχρεων της παρ. 1 του άρθρου 28Α.
• Για το τέταρτο έτος από την πρώτη έναρξη της άσκησης της επαγγελματικής τους δραστηριότητας, το ελάχιστο ποσό καθαρού εισοδήματος της παρ. 2 του άρθρου 28Α μειώνεται κατά δύο τρίτα (2/3).
• Για το πέμπτο έτος από την πρώτη έναρξη της άσκησης της επαγγελματικής δραστηριότητας το τεκμαιρόμενο ποσό της παρ. 2 του άρθρου 28Α μειώνεται κατά ένα τρίτο (1/3). (παρ. 1 αρθ.28Γ ΚΦΕ).
• Για την εξεύρεση των χρονικών διαστημάτων λαμβάνεται υπόψη η πρώτη έναρξη, ανεξαρτήτως δραστηριότητας και δεν προσμετρώνται τα διαστήματα διακοπής.
• Το ποσό του άρθρου 28Α μειώνεται κατά το ήμισυ (1/2):
• -για υπόχρεους που είναι πολύτεκνοι, (απαιτείται πιστοποιητικό απόδειξης ιδιότητας πολύτεκνου ως γονέα ή απορφανισθέντος τέκνου),
• -για υπόχρεους που παρουσιάζουν αναπηρία ίση ή μεγαλύτερη του εξήντα επτά τοις εκατό (67%),
• -για γονείς μονογονεϊκής οικογένειας με ανήλικα τέκνα (απαιτείται πιστοποιητικό απόδειξης ιδιότητας γονέα μονογονεϊκής οικογένειας με ανήλικα τέκνα π.χ. πιστοποιητικό οικογενειακής κατάστασης ή ληξιαρχική πράξη γέννησης (σε περίπτωση άγαμης μητέρας), είτε πιστοποιητικό οικογενειακής κατάστασης ή ληξιαρχική πράξη θανάτου (στην περίπτωση χηρείας) ή δικαστική απόφαση απόδοσης επιμέλειας (σε περίπτωση διαζυγίου) ή ιδιωτικό συμφωνητικό που έχει κατατεθεί στο πρωτοδικείο για την έκδοση διαζυγίου (συναινετική λύση γάμου) ή τελεσίδικη δικαστική απόφαση υιοθεσίας από έναν γονέα ή πιστοποιητικό κράτησης σε σωφρονιστικό κατάστημα (φυλάκιση του άλλου γονέα) κ.λπ.) , και
• -για γονείς με τέκνα με ποσοστό νοητικής ή σωματικής αναπηρίας τουλάχιστον εξήντα επτά τοις εκατό (67%), εφόσον είναι άγαμα, διαζευγμένα ή σε χηρεία που θεωρούνται εξαρτώμενα, και
• -οι εκμεταλλευτές Επιβατηγών Δημόσιας Χρήσης οχημάτων (ΤΑΞΙ) με ποσοστό ιδιοκτησίας επί του οχήματος που δεν υπερβαίνει το (25%). (Στις περιπτώσεις ύπαρξης περισσοτέρων του ενός οχημάτων, η μείωση χορηγείται εφόσον δεν υπερβαίνουν το 25%. Η μείωση εφαρμόζεται αναλογικά για το χρονικό διάστημα του έτους που πληρούται η πιο πάνω προϋπόθεση. Απαιτείται, εφόσον ζητηθεί, η άδεια κυκλοφορίας για το ποσοστό ιδιοκτησίας τους).
• Το ποσό της παρ. 2 του άρθρου 28Α μειώνεται κατά το ήμισυ (1/2) για υπόχρεους της παρ. 1 που ασκούν τη δραστηριότητά τους και έχουν την κύρια κατοικία τους σε οικισμούς με πληθυσμό μικρότερο των πεντακοσίων (500) κατοίκων ή σε νησιά με πληθυσμό μικρότερο των τριών χιλιάδων εκατό (3.100) κατοίκων.
• Η μείωση του εισοδήματος κατά το ήμισυ λαμβάνεται μόνο μία φορά ακόμα και εάν ισχύουν ταυτόχρονα περισσότερες από τις ανωτέρω αναφερόμενες συνθήκες.