Συμπληρώνονται σήμερα δώδεκα χρόνια από την απώλεια του Νεοκλή Σαρρής και θα ακολουθήσουν μερικές σκέψεις, σε πρώτο πρόσωπο, για έναν εξαιρετικό Πανεπιστημιακό, για ένα ξεχωριστό Έλληνα, για ένα σπουδαίο Άνθρωπο:
Υπήρξα ένας από τους χιλιάδες φοιτητές σου και συνδέθηκα, όπως άλλωστε το συνήθιζες και το επέτρεπες, γιατί έτσι ήταν η παιδεία σου, με δεσμούς αγάπης, εκτίμησης, αλληλοσεβασμού και φιλίας.
Είναι οι πολλές οι στιγμές, όπου πραγματοποιήσαμε συζητήσεις για απλά και σύνθετα ζητήματα, για θέματα που απασχολούν κάθε επιστήμονα, κάθε άνθρωπο και Έλληνα.
Οι ώρες, οι μέρες που πέρασα μαζί σου, άνοιξαν τους ορίζοντές μου και συνέβαλλαν στη οικοδόμηση ολοκληρωμένης αντίληψης για τον Ελληνικό κόσμο που θα τον διαπερνά η σκέψη, ο λόγος και το έργο. Τα χαρακτηριστικά σου αναλλοίωτα στο πέρασμα του χρόνου: Ελληνικά, Ρωμαίικα, Οικουμενικά, του Γένους μας.
Με στήριξες, με βοήθησες, μου έδωσες τα εφόδια να κατανοήσω πολλά από αυτά που ο ίδιος και πρώτος είχες μιλήσεις και γράψει στην Ελλάδα και το εξωτερικό, ειδικά στην Τουρκία, ειδικά για την Τουρκία.
Είναι βέβαιο ότι στη ζωή κάθε ανθρώπου, η γνωριμία με ορισμένους συνανθρώπους του, πόσο μάλλον με δασκάλους, έχει σαν αποτέλεσμα να αλλάξει την πορεία του. Διαμορφώνεται μία νέα στάση ζωής και αναδεικνύεται ο λόγος και η πράξη που μέχρι πρότινος ούτε καν είχε σκεφτεί η ανθρώπινη οντότητα. Και από τότε φανερώνεται ένας άλλος κόσμος και ο σπόρος βγάζει καρπούς.
Για μένα είσαι ένας από τους ανθρώπους που άλλαξαν τη ζωή μου, είσαι ένας δάσκαλος με τους οποίους άνοιξε μία νέα πραγματικότητα ιδεών και πολιτισμού, πολιτικής και ανθρώπινης δραστηριότητας, Ελληνισμού και Ρωμιοσύνης.
Η γνωριμία με σένα, με τον Κωνσταντινουπολίτη δάσκαλο στα αμφιθέατρα, στις αίθουσες εκδηλώσεων, όπου πολλές φορές αξιώθηκα να μιλήσουμε μαζί σε κοινές επιστημονικές και άλλες συναντήσεις, σε ανθρώπινες και φιλικές στιγμές, μου έδωσε τη δυνατότητα να κατανοήσω πολλά από τα ζητήματα που απασχόλησαν και απασχολούν τους Έλληνες και τις Ελληνίδες εδώ αιώνες. Η Κύπρος, η Κωνσταντινούπολη, η Ίμβρος και η Τένεδος, η Μικρά Ασία, η Θράκη, ο Πόντος και η Καππαδοκία, το Οικουμενικό Πατριαρχείο, το Οθωμανικό κράτος και η Τουρκία, η Γενοκτονία και η αναγνώριση, η ελληνική κοινωνία και η συνέχεια του Ελληνισμού.
Για κάθε ένα από τα παραπάνω θέματα είχες ολοκληρωμένη, τεκμηριωμένη, εμπεριστατωμένη άποψη και θέση, αλλά ταυτόχρονα άκουγες όπως όφειλε και οφείλει να κάνει κάθε επιστήμονας και άνθρωπος του μεγέθους σου.
Η επιστημονική σου κατάρτιση συνδυαζόταν με βαθιά ανθρώπινα και ελληνικά συναισθήματα. Άλλωστε κουβαλούσες τον πόνο και τη δυστυχία της προσφυγιάς, θύμα και εσύ των διώξεων του Ελληνισμού της Πόλης του 1955.
Πολλά από αυτά βεβαίως, που ανέδειξες τουλάχιστον στην Ελλάδα, δεν έτυχαν ανάλογης αποδοχής της βαρύτητάς και της σπουδαιότητάς τους που τους είχες προσδώσει. Τι γίνεται άλλωστε σ΄ αυτόν εδώ τον τόπο γνωστό και αποδεκτό στην ώρα του;
Ιδιαίτερα σε ότι έχει σχέση με την κατοχική Τουρκία αποτέλεσες τον επιστήμονα και κυρίως τον άνθρωπο εκείνο, που συνέβαλλε με μοναδικό τρόπο, ώστε η γνώση για τη γειτονική χώρα να γίνει επιστήμη.
Η Τουρκολογία στην Ελλάδα σου οφείλει πολλά, όπως οφείλει πολλά και η μεγάλη κοινότητα των Κωνσταντινουπολιτών, για την οποία και στην οποία ήσουν ο πρωταγωνιστής. Το φανερώνουν οι συνεχείς μνημονεύσεις της παρουσίας σου, σε εκδηλώσεις και αλλού. Ακόμη λένε και γράφουν, και θα λένε και θα γράφουν «αυτό έλεγε ο Σαρρής» ή «έτσι έπραττε ο Σαρρής» ή το περίφημο «η Τουρκία δεν έχει ιστορία, αλλά ποινικό μητρώο»!
Η αναγνώριση του ανθρώπου και δασκάλου, όπως εσύ Νεοκλή Σαρρή, πέρασε από πολλές διακυμάνσεις και εμπόδια. Σήμερα πλέον είναι διαπιστωμένο ότι η εκτίμηση στο πρόσωπό σου είναι ολοκληρωμένη στον πυρήνα του ελληνικού λαού και στους στρατιωτικούς και πολιτικούς κύκλους της Τουρκίας και όχι στην ελλαδική ομάδα που χρησιμοποιεί λαθραία τον τίτλο «ελίτ».
Τα κείμενα, οι παρεμβάσεις και η δραστηριότητά σου, έβαλαν το στίγμα τους σε πολλές πλευρές και συνιστώσες της επιστημονικής και πολιτικής ανάλυσης για μεγάλα ζητήματα που αφορούν τον Ελληνισμό. Είναι όμως χαρακτηριστικό των ανθρώπων της εμβέλειας όπως η δική σου, η αποδοχή να μην έρχεται από ομάδες και προσωπικότητες του συστήματος και του καθεστώτος, αλλά από το Λαό. Την πρωτογενή πηγή, Αποδοχής, Δικαίου και Αντικειμενικότητας.
Ήταν ευλογία η γνωριμία μου με σένα Νεοκλή Σαρρή.
Εκτός από το αμφιθέατρο και το πάντα ανοιχτό γραφείο, ήταν αναρίθμητες οι ώρες διδασκαλίες σε συλλογικό και προσωπικό επίπεδο που αφιέρωσες για να μεταδώσεις τις ιδέες σου και τις γνώσεις σου. Η σχέση ήταν βαθιά, ανθρώπινη, με σεβασμό και αγάπη. Όπως πρέπει, κατά τη γνώμη μου, να είναι κάθε ανθρώπινη σχέση και κυρίως μεταξύ δασκάλου και μαθητή.
Εύχομαι οι φοιτήτριες και οι φοιτητές σου στο Πάντειο Πανεπιστήμιο, στις στρατιωτικές και αστυνομικές σχολές, όπου και δίδαξες, οι Ελληνίδες και οι Έλληνες που σε παρακολούθησαν στο αμφιθέατρο και σε αίθουσες, μιλώντας για την Κύπρο, την Τουρκία, την Κωνσταντινούπολη, τη Θράκη, τη Γενοκτονία,και μία σειρά από άλλα ζητήματα που καθόρισαν την ελληνική ιστορία και κοινωνία, να ακολουθήσουν τη στάση και την πορεία ζωής που είχες. Ειλικρίνειας, ευθύτητας, ανθρωπισμού, γνώσης, μετριοφροσύνης και σεμνότητας, ταπεινότητας και ήθους.
Αγαπητέ Νεοκλή σε ευχαριστούμε για όλα αυτά που μας προσέφερες,
σε ευχαριστώ για όσα μου έμαθες.
Ο Θεός να αναπαύσει την ψυχή σου και να χαρίσει παρηγοριά στην υπέροχη οικογένειά σου, η οποία σε αγαπά χωρίς όρια και προσεύχεται για σένα.
Καλή αντάμωση και Καλή Ανάσταση.
Υ. Γ. Ο Νεοκλής Σαρρής έλεγε ότι «σε λίγα χρόνια οι Τούρκοι θα κάνουν τους Έλληνες να σκέφτονται σαν Τούρκοι και αυτή θα είναι η μεγαλύτερη μας ήττα». Το παραπάνω απόφθεγμα ως υπόμνηση, αφού σε λίγες μέρες θα «επισκεφθεί» την Ελλάδα ο αρχηγός του γειτονικού κράτους- μαφία και κατακτητής της Κύπρου....
Θεοφάνης Μαλκίδης